Nieuws uit 2011

Schilderij 'One flew over the Cuckoo's Nest'

Woorden roepen beelden op; beelden lokken woorden uit. Zo zijn de woorden van dichter Jan Ros en de beelden van schilder Boy Namias de Crasto op het doek beland; het geheel is meer dan de som der delen. Het schilderij, met daarop de koppen van de waanzin, zal een mooie plaats krijgen in ons theater. Wij zijn de schilder zeer erkentelijk voor diens beeldende ode aan de gekte. En dat zijn we ook Jan Ros -die op het toneel de van zinnen beroofde Ruckley neerzette- voor zijn gedicht dat ontstond uit de flow van Flew.

One Flew…

Opgaan in de chaos
waar het lichaam
spontaan luistert
naar de gestemdheid
van de geest -

waar leven cirkelt langs
ontregeling en orde -

waar denken ophoudt
en spreken zijn teugels
viert.

Vraag hier niet naar
zin of betekenis -
die laat zich slechts
kennen in de streling
van de stilte.

In Memoriam Otto Scheepvaart

'Hij doet het weer' klaagde één van de acteurs. De regisseur ging onmiddellijk kijken en al snel kwam de lucht van wiet hem tegemoet. En hij vond Otto, rustig rokend, in een hoekje van de kleedkamer.

Otto trok immers altijd zijn eigen plan, ook op toneel. Hij was een acteur met een prachtig naturel, hij benaderde alles met vakkennis en intelligentie. Hij kende het vak als geen ander, want in de jaren dat hij bij de Nederlandse televisie werkte als 'stagemanager' had hij genoeg gezien.

Indrukwekkend was Otto in één van zijn laatste rollen bij Het Goois Miniatuur Theater als Max in 'De Thuiskomst' van Pinter. Fantastisch zoals hij in 1990 de rol van Oscar speelde in The Sunshine Boys bij De Plankeniers. Wat een komisch talent, vooral niet leuk willen zijn. Dat kon hij als de beste. Hij speelde bij de Plankeniers in vele stukken zoals 'Trouwen' van Gogol, 'Het Flauwgevallen Paard' van Sagan en 'De echte inspecteur Hound' van Tom Stoppard.

Zo zag je hem jaren niet en ineens kwam je hem weer ergens tegen met zijn rugzak. Ik zie hem nog zitten achterin de bus, reizend door het land van theater naar theater. Werd het geklets hem teveel dan schakelde hij stiekem zijn hoorapparaat uit.

Een bijzonder mens en een fijn collega heeft ons eind augustus 2011 verlaten.

Peter van Bokhorst

Hanneke Poelstra overleden

Helaas kregen wij het trieste bericht dat Hanneke Poelstra is overleden
op 26 juni 2011. Hanneke was jarenlang zowel op het toneel als achter het toneel een actief medewerker.
Wij zullen haar missen!

Interview Parool - Gods Lusten

Ook de pastoor heeft seksuele verlangens
door Martin Hendriksma

Een heroïnehoer, een non, een pater en een pastoor ontmoeten elkaar ergens voor de hemelpoort. Hun leven is voorbij, onbekommerd kunnen ze de waarheid spreken, in afwachting van het oordeel van de poortwachters. Dan wordt er een nieuwe klant binnengereden, hij zit nog onder het bloed. Al snel blijkt dat de pastoor en hij een gemeenschappelijk verleden hebben, dat maar beter niet ter tafel kan komen.

Gods lusten heet het nieuwe toneelstuk van Dick van den Heuvel, dat door de semiprofessionele theatermakers van De Plankeniers deze maand vier keer wordt opgevoerd in de Engelenbak. Actueel onderwerp: het decennialang in de doofpot gestopte seksuele misbruik binnen de rooms-katholieke kerk. 'Het gevaar is dat zo'n stuk een documentaire wordt, geen theater', zegt acteur Peter van Bokhorst. 'Maar dat kun je wel aan Dick overlaten. Gods lusten heeft het karakter van een thriller. En omdat de personages allemaal dood zijn, feitelijk een soort geestverschijningen, til je het boven de dagelijkse werkelijkheid uit.'

Van Bokhorst speelt de rol van pastoor 'Daneels, eh… Daniëls', corrigeert hij lachend. Hij heeft er bewust geen slechte man van gemaakt. 'Dat slaat dood. Als publiek moet je eerst begrip voor hem krijgen, als bij een vriendelijke opa. Zoals sommige kampbeulen ook nette huisvaders waren. Ik speel hem zo licht mogelijk. Pas tegen het eind van het stuk merk je aan een verspreking wat die man misdaan heeft. En toch, hoe erg het ook is, het gaat ons er niet om om Daniëls te veroordelen. Zo'n man heeft nu eenmaal ook zijn seksuele verlangens. Het gaat om het systeem erachter, de kerkelijke wereld waarin alles met de mantel der liefde wordt bedekt - dát is wat er niet deugt.'

De eerste opvoeringen van Gods lusten riepen bij het publiek tegenstrijdige reacties op. 'Een gelovige vrouw vond het misbruik en de reactie van de pastoor daarop niet zo belangrijk. Maar dat in het stuk keihard wordt beweerd dat God niet bestaat, dat was pas erg en deed haar veel pijn. Vond ik toch frappant', zegt Van Bokhorst. 'Dat er zelfs na al die publicaties over het misbruik nog steeds mensen zijn die zo kunnen denken.'

Aan de andere kant toonde een vriend van Van Bokhorst zich door de thematiek van het stuk zeer aangedaan. 'Hij was ooit met een groep misdienaren van elf, twaalf jaar op bezoek geweest bij de bisschop in Haarlem. Voor de dienst moesten ze zich omkleden en kwam de bisschop bij elk van hen even voelen of ze al een grote jongen werden. Die kennis is inmiddels begin vijftig, maar heeft daar nog steeds last van. Na onze voorstelling is hij contact gaan zoeken met zijn toenmalige mede-misdienaren en wil hij de zaak alsnog in de openbaarheid brengen.'

Van Bokhorst speelde niet alleen pater Daniëls, hij deed ook de regie en vormgeving van het stuk. Een lastige klus, erkent hij. 'Maar ik heb vaak in stukken van Dick gespeeld, dus ik ken z'n werk goed. Ik denk dat we inmiddels aan de vijfde versie van Gods lusten toe zijn, maar dat hoort nou eenmaal bij een nieuw stuk.'

Een paar seizoenen geleden speelde Van Bokhorst de acteur Ko van Dijk in het stuk Ko!, ook van Dick van den Heuvel, dat later een tweede opvoering kreeg met onder anderen Daan Schuurmans en Titus Muizelaar. Gaat dat met Gods lusten ook gebeuren? 'Dat is wel de bedoeling', zegt Van Bokhorst. 'We nodigen in elk geval een aantal producenten in de Engelenbak uit, al is dit misschien een wat moeilijker onderwerp om te verkopen aan een breed publiek.'

Hij weet hoe het moet - verkopen. Naast zijn artistiek leiderschap bij de Plankeniers en enkele rollen in professionele producties en tv-series runt Van Bokhorst een reclamebureau in Pand Noord. Hij maakt onder meer de affiches van theatergroep Het Toneel Speelt. Is er een groot verschil tussen het amateur- en het professionele circuit? 'Ik denk dat het steeds meer naar elkaar toegroeit en terecht. Ik werk nu aan een amateurversie van One flew over the cuckoo's nest, waaraan de meeste theaterproducenten zich vanwege het grote aantal spelers en de bijbehorende kosten niet willen wagen. Huur een paar top-acteurs in voor de hoofdrollen en laat de rest spelen door de beste amateurs van Nederland, zou ik zeggen. Een actrice als Ineke Veenhoven, die tot voor kort bij de amateurs van Toetssteen speelde, draait nu moeiteloos mee in het professionele circuit. Ook elders in het land zie je amateurs en professionals steeds vaker samenwerken. Zo kunnen we samen de crisis in de kunsten te lijf.'

De Engelenbak, 23 t/m 26 maart 2011.

Ad Hoeymans overleden

Hoeijmans regisseerde bij De Plankeniers een aantal stukken met groot succes. (Schaduwkuil 88/89, The Good Doctor 93/94, De Eetkamer 94/95). Acteur Ad Hoeymans is dinsdagavond 22 maart 2011 op 76-jarige leeftijd overleden. Hoeymans begon zijn TV carriere met een rol in de televisieserie 'Floris'. Grote bekenheid kreeg hij eind jaren tachtig, begin jaren negentig enkele jaren dr. Berghof in de tv-serie Medisch Centrum West. Verder had hij rollen in onder meer Goede tijden slechte tijden, Goudkust, Westenwind en Oppassen! Ook was zijn stem te horen in enkele tekenfilms en animatieprogramma's. Op het toneel was Ad te zien bij o.a. 'Toneelgroep Theater', Ensemble en Joop van den Ende Theaterprodukties. De acteur is overleden aan ouderdom. Zij gezondheid ging de laatste jaren al langzaam achteruit. Ad wordt in Rotterdam gecremeerd.

Expositie Frans van Tol
tijdens 'De goede dood'

Frans van Tol is een begenadigd edelsmid en heeft veel sieraden in opdracht gemaakt. De laatste jaren houdt hij zich steeds meer bezig met schilderen en het maken van objecten. Zijn monumentale wandobjecten kenmerken zich door het bijzondere materiaalgebruik. Metaal, koper en olieverf op panelen in abstracte vormen. Soms is er een muziekinstrument in te herkennen, soms een vlinder. Bijzondere kleurrijke schilderijen en wandobjecten.


Frans van Tol (bron: www.busarts.nl)

Expositie Vladimir Golub / Martin Stam
tijdens 'Gods Lusten'


Vladimir Golub (bron: www.galeriejosephine.nl

 


Martin Stam, Los santos traicioneros ("De schijnheilige heiligen")

Voor informatie over deze expositie kunt u contact opnemen
met Hanneke Bor (hannekebor@hotmail.com).